ایرانِ کهن

آینده ازآن مردمانی است که گذشته ی خود را میشناسند

جنگ های ایران و روم
ساعت ۱٢:٥٠ ‎ق.ظ روز جمعه ۱٦ دی ۱۳٩٠  کلمات کلیدی: تاریخ باستان ، اشکانیان

جنگ‌های ایران و روم رشته جنگ‌هایی است که ازسال ۵۴ پیش از میلاد با یورش کراسوس سیاست‌مدارو سردار رومی به ایران در زمان پادشاهی فرهاد سوم اشکانی آغاز و تاپایان دوران ساسانیان ادامه یافت.

پیش زمینه

در تاریخ خاور نزدیک پادشاهی سنتروک، شاه اشکانی، هم‌زمان با آغاز جنگ‌های میان
ایران و کشور روم است. این دو قدرت هدف‌های متفاوتی داشتند. در حالی که روم آشکارا می‌خواست خاور را تسخیر کند و آن را به استان خود تبدیل نماید و ثروت‌های آن را به یغما ببرد، برنامه ایرانیان بسیار فروتنانه‌تر و چیزی جز بازسازی شاهنشاهی هخامنشی نبود. پادشاهی سنتروک (سیناتروس) هم‌زمان با رویدادهای مهمی بود که در ارمنستان و آسیای صغیر رخ دادند. قدرت تیگران دوم (بزرگ) شاه ارمنستان رو به افزایش بود او نفوذ خود را تا قلمروی دست نشاندگان پارتیان همچون اُسروئن، گوردی ین و ماد آتروپات گسترش داد، ماد را تاراج نمود و تا سوریه و فینیقیه پیش راند؛ او حتی بر خود نامواره «شاهنشاه» نهاد. اما رویدادی که خاور را تکان داد جنگ روم با مهرداد ششم (اوپاتور) شاه پونت و همپیمانش تیگران بود. در پی جنگ و پس از شکست قطعی این دو شاه، قلمرو روم به طرز خطرناکی به آستانه مرز دولت اشکانی رسید.
در این جنگ دو طرف کوشیدند پای سنتروک را به نبرد بکشانند، اما او خودداری ورزید.
پس از مرگ سنتروک پسرش فرهاد سوم هم‌زمان با سومین جنگ میان روم و مهرداد ششم و تیگران به پادشاهی رسید. مهرداد و تیگران کوشیدند فرهاد را به سوی خود بکشانند، تیگران پیشنهاد پس دادن «هفتاد دره» و سرزمینهایی که ارمنستان در شمال بین النهرین گرفته بود کوشید پشتیبانی فرهاد را بدست آورد اما با پیروزی سپاه روم به فرماندهی لیسینیوس لوکولوس در نبرد تیگرانوسرت بر تیگران گفتگوها بی نتیجه ماندند. از دیگر سوی نیز گفتگوهای لوکولوس با فرهاد بی نتیجه ماند زیرا فرهاد پیشنهاد اتحاد با روم را نپذیرفت. با این حال روابط دو کشور مسالمت آمیز بود تا آنکه با ستیز میان تیگران جوان و پدرش و گریختن پسر نزد فرهاد وضع پیچیده شد. فرهاد به پشتیبانی از پسر به ارمنستان لشکر کشید اما کار به جایی نبرد و تنها به تیگران جوان اجازه داد آرتاکسات را محاصره کند، ولی پسر از پدر شکست خورد و نزد پومپئوس سردار رومی گریخت. این رویدادها روابط ایران و روم را تیره ساخت. پومپئوس لقب «شاهنشاه» فرهاد را نپذیرفت و او را شاه خطاب کرد.
همچنین به وعده‌های پیشین خود مبنی بر حق فرهاد بر سرزمینهای وعده داده شده تیگران بزرگ را نپذیرفت و سپاهی برای راندن ایرانیان از آن نواحی گسیل کرد. در پایان نیز با تحمیل یک کمیسیون آشتی حل اختلافات زمینی، پارتها دریافتند که جز آدیابن چیزی نصیبشان نشده. درگیری‌های درونی به فرهاد فرصت ادامه کار را نداد چه بر اثر این درگیری‌ها به دست پسرانش اُرُد دوم و مهرداد سوم کشته شد. اُرُد پس از مدتی جنگ و گریز با برادر و شکست دادن و کشتن وی به شاهی رسید


 
وَد(ازدواج) در ایران باستان
ساعت ۱۱:٤٩ ‎ق.ظ روز شنبه ٢ مهر ۱۳٩٠  کلمات کلیدی: فرهنگی ، تاریخ باستان

 

در دین زرتشتی تعدد زوجات روا
نیست و گفته شده همانگونه که یک زن نمی‌تواند در یک زمان بیش از یک شوهر
داشته باشد مرد نیز نمی‌تواند در آن واحد دو یا چند زن داشته باشد. اختیار
زن دوم در شرایطی خاص و سخت که در آیین نامه زرتشتیان آمده جایز است نظیر
اینکه زن اول فوت شده باشد.. در ایران باستان تنها در صورتی فرد زرتشتی
می‌توانست با وجود زن اول زن دیگر اختیار کند که زن اول به تشخیص پزشک
عقیم بوده و خود موافقت خویش را برای این کار اعلام کند و رضایت داشته
باشد هدف از این عمل نیز بقا نسل و پرورش فرزندانی نیک برای دین و دنیاست.

 در مورد انواع
پیوند زناشویی در ایران باستان گفتنی است که زن و مرد زرتشتی به 5 صورت و
تحت عناوین پادشاه زن- چاکر زن- ایوک زن- ستر زن- خودسر زن پیوند زناشویی
می‌بستند که هر یک جداگانه به شرح زیر است:


 
شاخاب همیشه پارس
ساعت ٢:۳٤ ‎ق.ظ روز شنبه ۱٠ اردیبهشت ۱۳٩٠  کلمات کلیدی: فرهنگی

١٠ اردیبهشت روز جهانی شاخاب پارس(خلیج فارس)خجسته باد


چو ایران نباشد تن من مباد

بدین بوم و بر زنده یک تن مباد

اگر سر به سر تن به کشتن دهیم

از آن به که کشور به دشمن دهیم

دریغ است ایران که ویران شود

کنام پلنگان و شیران شود


 
داستان هرمزان
ساعت ۱٠:٢٩ ‎ق.ظ روز جمعه ٩ اردیبهشت ۱۳٩٠  کلمات کلیدی: فرهنگی ، تاریخ باستان ، ساسانیان

آیا می دانستید چرا پشت سر مسافر آب بر زمین می ریزند؟ 

هرمزان در سمت فرمانداری خوزستان انجام وظیفه می‌کرد. هرمزان که یکی از فرمانداران جنگ قادسیّه بود. بعد از نبردی در شهر شوشتر و زمانی که هرمزان در نتیجه خیانت یک نفر با وضعی ناامید کننده روبرو شد، نخست در قلعه‌ای پناه گرفت و به ابوموسی اشعری، فرمانده تازیها آگاهی داد که هر گاه او را امان دهد، خود را تسلیم وی خواهد کرد. ابوموسی اشعری نیز موافقت کرد از کشتن او بگذرد و ویرا به مدینه نزد عمربن الخطاب بفرستد تا خلیفه درباره او تصمیم بگیرد. با این وجود، ابوموسی اشعری دستور داد، تمام 900 نفر سربازان هرمزان را که در آن قلعه اسیر شده بودند، گردن بزنند. (البلاذری، فتوح البُلدان، به تصحیح دکتر صلاح‌الدیّن المُنَجَّذ (قاهره: 1956)، صفحه 468)

پس از اینکه تازیها هرمزان را وارد مدینه کردند، ... لباس رسمی هرمزان را که ردائی از دیبای زربفت بود که تازیها تا آن زمان به چشم ندیده بودند، به او پوشاندند و تاج جواهرنشان او را که «آذین» نام داشت بر سرش گذاشتند و ویرا به مسجدی که عمر در آن خفته بود، بردند تا عمر تکلیف هرمزان را تعیین سازد. عمر در گوشه‌ای از مسجد خفته و تازیانه‌ای زیر سر خود گذاشته بود. هرمزان، پس از ورود به مسجد، نگاهی به اطراف انداخت و پرسش کرد: «پس امیرالمؤمنین کجاست؟» تازیهای نگهبان به عمر اشاره‌ای کردند و پاسخ دادند: «مگر نمی‌بینی، آن امیرالمؤمنین است.»

... سپس عمر از خواب برخاست. عمر نخست کمی با هرمزان گفتگو کرد و سپس فرمان داد، او را بکشند.

هرمزان درخواست کرد، پیش از کشته شدن به او کمی آب آشامیدنی بدهند. عمر با درخواست هرمزان موافقت کرد و هنگامی که ظرف آب را به دست هرمزان دادند، او در آشامیدن آب درنگ کرد. عمر سبب این کار را پرسش نمود. هرمزان پاسخ داد، بیم دارد، در هنگام نوشیدن آب، او را بکشند. عمر قول داد تا آن آب را ننوشد، کشته نخواهد شد. پس از اینکه هرمزان از عمر این قول را گرفت، آب را بر زمین ریخت. عمر نیز ناچار به قول خود وفا کرد و از کشتن او درگذشت. این باعث بوجود آمدن فلسفه ای شد که با ریختن آب بر زمین، یعنی زندگی دوباره به شخصی داده می شود تا مسافر برود و سالم بماند

 


 
بانوان دلیر ایران زمین
ساعت ٦:۳۸ ‎ب.ظ روز سه‌شنبه ۳٠ فروردین ۱۳٩٠  کلمات کلیدی: تاریخ باستان ، فرهنگی

بانو ماندانا

 

ماندان یا ماندانا در لغت به معنی شاه بوی عنبر سیاه، دختر آژی دهاک آخرین پادشاه ماد که همسر کمبوجیه پدر کوروش شد و از این وصلت کوروش متولد گردید. او در تربیت و نیز انتقال قدرت به کوروش سهم بسیار موثری داشت. ماندان اولین مدرسه جمعی که در آن برگزیدگانی از پسران بودند بنیان مینهد که خود شخصا به دانش آموزان این مدرسه درس حقوق وقانون را می آموخت و به کوروش می آموخت که باید پایه و اساس ظلم و بیدادی را ویران نماید و در هر حال یار و همیار زیردستان باشد. در این مدرسه فنون سوارکاری و تیراندازی و نبرد نیز آموزش داده میشد


 
فلسفه چهارشنبه سوری(گرفته شده از شاهنامه فردوسی)
ساعت ٢:٤٦ ‎ب.ظ روز یکشنبه ٢٢ اسفند ۱۳۸٩  کلمات کلیدی: تاریخ باستان ، فرهنگی

سور به معناى میهمانى و جشن مى باشد و اما چرا چهارشنبه سورى و چرا آتش برافروختن و چرا از روى آتش پریدن؟ براساس سروده هاى پیروز پارسى، حکیم فردوسى، سیاوش فرزند کاووس شاه در هفت سالگى مادر را از دست مى دهد. پادشاه همسر دیگر را برمى گزیند، سودابه که زنى زیبا و هوسباز بود عاشق سیاوش مى شود


 
دکتر ایرج افشار
ساعت ٦:٢٥ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱۸ اسفند ۱۳۸٩  کلمات کلیدی: فرهنگی ، تاریخ معاصر(بعد از اسلام)

دیروز، امروز، فردا، هر زمان وقتی کتاب، مقاله، سند، تحقیق و پژوهشی را درباره تاریخ و فرهنگ ایرانی باز کنی و ورق بزنی، حتما رد پای پررنگی را از مردی می‌بینی که از روزهای جوانی تا به امروز و در آستانه 81 سالگی خود را وقف فرهنگ ایرانی می‌داند که همواره - همان‌گونه که در زمان اهدای کتاب‌خانه‌ی شخصی‌اش به مرکز دایره‌المعارف بزرگ اسلامی عنوان می‌کند - کوشیده است، خادم آن باشد.


 
ملی شدن صنعت نفت ایران
ساعت ٥:٤٥ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ۱۳ بهمن ۱۳۸٩  کلمات کلیدی: تاریخ معاصر(بعد از اسلام)

بررسی بسیاری از وقایع تاریخ معاصر ایران بدون تبیین مسئله نفت، و نقش آن در حوادث تاریخی، میسر نخواهد شد. برخی صاحبنظران، کودتای1299 را «کودتای نفت» نامیده‌اند. تجدید قرارداد دارسی در سال 1312(1933) یکی از نقاط عطف تاریخ معاصر ایران به شمار می‌رود. واقعه آذربایجان و ارتباط انکارناپذیری که با نفت داشته، همچنین در پیدایش نهضت ملی و ظهور دکتر مصدق و کودتای 28 مرداد همه چالشها بر سر نفت بوده است. قرار داد کنسرسیوم، چه بعد از کودتا و چه در اوایل دهه پنجاه، و افزایش ناگهانی قیمت نفت در این زمان و ایجاد نوسانات شدید اقتصادی، همه و همه مواردی است که توجه به نقش این کالا را به مثابه تنها منبع درآمد ملی ایران ضروری می‌سازد.

 

در گذشته، قراردادهای نفتی همواره در زیر سر نیزه و حکومت نظامی منعقد شده بود: قرارداد 1933 در زمان حکومت بیست ساله شکل گرفت؛ هنگام مذاکره درباره قرارداد الحاقی، حکومت نظامی در تهران برقرار بود؛ همچنین در زمان مذاکره با کنسرسیوم نیز حکومت نظامی استقرار یافته بود. نفت به مثابه مهم‌ترین و تنها منبع درآمد ملی، پایه و اساس اقتصاد تک محصولی ایران به شمار می‌رود. علاوه بر این، نفت در بسیاری موارد یک کالای سیاسی بوده است و از این رو در صد سال گذشته اقتصاد سیاسی ایران تابعی از این کالاست و بسیاری از جهتگیریهای سیاست داخلی و خارجی و چگونگی روابط اقتصادی، ریشه در نفت دارد. اکنون به مقطع کوتاهی از تاریخ در نگاه اسناد می‌پردازیم.


 
شهر سوخته
ساعت ٩:٥٩ ‎ب.ظ روز دوشنبه ٦ دی ۱۳۸٩  کلمات کلیدی: تاریخ باستان

شهر سوخته کجاست ؟ این مردم موفق و دانا چه کسانی بودند ؟ اینان چرا و چگونه همگی یکشب در آتش سوختند ؟؟ مردم شهر سوخته در 3 هزار سال پیش چگونه به این همه علم و پیشترفت رسیده بودند ؟؟ آیا علم آنان از خارج از کره زمین به آنها آموزش داده شده بود ؟؟

آیا مردم شهر سوخته با موجودات فضایی در ارتباط بودند ؟؟

اینها سوالاتی است که باستان شناسان طی سالها تحقیق هنوز به نتیجه ای نرسیدند و نمی دانند مردم این شهر عظیم و مدرن و پیشترفته در 3000 سال پیش از کجا آمده بودند و چگونه به این همه علم و دانش رسیده بودند و چگونه طی یک شب همگی در آتش سوختند و نابود شدند ؟؟!!!!!!

مقاله زیر تفسیر و توضیحی علمیست در مورد تمدن شهر سوخته در سیستان و زابل شهر دلیران و سرزمین رستم و سهراب و تاریخ بزرگ بشری


 
گوشه ای از جنایت های تازیان در ایران
ساعت ٤:۳٧ ‎ب.ظ روز جمعه ٥ آذر ۱۳۸٩  کلمات کلیدی: تاریخ باستان ، تاریخ معاصر(بعد از اسلام) ، فرهنگی

در سال ۶۳۶ میلادی اعراب مسلمان به ایران حمله کردند. بسیاری از ما از جنایت اعراب کم و بیش شنیده ایم. کیست نداند تازیان با ما چه کردند .اما از اسناد و جزئیات این وقایع بی‌ خبریم. این فقر آگاهی‌ تا آنجا پیش رفته است که متاسفانه عده‌ای نیز بر این گمان هستند که ایرانیان با آغوش باز به استقبال اعراب شتافتند!!! به همین دلیل بر آن شدم که به بخشی از آن اشاره ‌کنم .

هجوم وحشیانه تازیان به ایران


 
← صفحه بعد